Is weerstand te koop?

In de winkels verschijnen steeds meer nieuwe voedingsmiddelen die een gunstig effect op de gezondheid zouden hebben: een lager cholesterolgehalte, een goede stoelgang of een betere weerstand. Hoe weet je of die beweringen waar zijn?

Het begon allemaal veertien jaar geleden met een voor die tijd vreemd klein flesje: Yakult. Overgewaaid uit Japan, waar dit soort gezondheidsvoeding al jaren populair was. Inmiddels zijn in ons land talloze producten te koop die wat extra’s bieden voor de gezondheid. Ze worden ook wel functionele voedingsmiddelen genoemd. Soms gaat het om kleine flesjes, maar vaak ook om gewoon ogende producten zoals zuivel, margarine en brood. We kijken niet meer raar op van brood met visvetzuren, of een zuiveldrankje waarvan je minder zou gaan eten.

Maar hoe weet je zeker dat deze – vaak prijzige – producten doen wat ze beloven? Volgens dr. Henk van den Berg, specialist voeding en gezondheid van het Voedingscentrum, mogen fabrikanten niet zomaar beweren wat ze willen. “In de wet staat dat een bewering op een voedingsmiddel niet misleidend mag zijn, en dat fabrikanten hun claim hard moeten kun-nen maken. Maar dat wordt amper gecontroleerd. Er geldt wel een verbod op medische beweringen waarbij ziekten ter sprake komen. Een fabrikant mag bijvoorbeeld niet beweren dat zijn product ziekten voorkomt. Maar met een claim als ‘weerstandverhogend’ wordt die indruk natuurlijk wel gewekt.”

Toch zijn er wel functionele voedingsmiddelen die de toets der kritiek kunnen doorstaan, aldus Van den Berg: “Sommige fabrikanten hebben het geclaimde effect vrijwillig laten toetsen door een commissie van onafhankelijk deskundigen. Zo’n toetsing geeft de beste garantie dat een claim ook daadwerkelijk klopt.” Acht functionele voedingsmiddelen hebben deze keuring totnogtoe met succes doorlopen. Welke dat zijn, ziet u bij de afgebeelde producten bij de vraag ‘Claim getoetst?’. Is het antwoord ‘ja’, dan is het gezondheidseffect aantoonbaar bewezen. [PAGEBREAK]Hoe herken je in de winkel deze producten met een streepje voor? Van den Berg: “Helaas mag de fabrikant de goedkeuring niet vermelden op het product. Maar deze producten staan wel op de website van het Voedingscentrum.” En als een product wel is getoetst, maar het geclaimde gezondheidseffect is niet bewezen? Van den Berg: “Dan mag zo’n product geen claim voeren. Gebeurt dat toch, dan wordt het rapport van de deskundigen alsnog openbaar gemaakt.”

Natuurlijke medicijnen
Denkt u dat functionele voedingsmiddelen iets kunnen doen aan uw vertraagde stoelgang of verhoogd cholesterolgehalte? Het zou kunnen. Maar verlies ook niet de rol van een gezonde leefstijl uit het oog. Bewegen, niet roken, ontspannen en gezond eten zetten waarschijnlijk meer zoden aan de dijk. Een cholesterolverlaging van 10 procent ligt binnen handbereik als u gezonder gaat eten, waarbij u koek, gebak, snacks, volvette zuivel en vet vlees mijdt. En als u bij overgewicht wat gewicht verliest, daalt uw cholesterolgehalte mee. Een vezelrijke voeding met volop groente, fruit en graanproducten doet wonderen voor uw stoelgang, zeker gecombineerd met veel drinken en beweging. Gebruik functionele voedingsmiddelen daarom alleen als een extraatje en niet ter vervanging van gezonde leefgewoonten.

Auteur 
  • Angela Severs