Kleinkindlegaten te hoog

Mijn echtgenote is vorig jaar overleden en nu heb ik nog eens goed naar onze testamenten gekeken. Daar staat onder meer in dat onze kleinkinderen bij het overlijden van mij (als de langstlevende) het bedrag van de vrijstelling erfbelasting ontvangen. Wat houdt dit precies in? Ik heb 10 kleinkinderen en het is wel de bedoeling dat vooral mijn kinderen erven.

Vaak zijn in testamenten legaten voor de kleinkinderen opgenomen. Dit is een relatief eenvoudige manier om erfbelasting te besparen. Kleinkinderen hebben namelijk dezelfde vrijstelling voor de erfbelasting als kinderen van €21.374 (2022). Uitgaande van het feit dat erfbelasting verschuldigd is en de kinderen de erfgenamen zijn, kan kort door de bocht gezegd worden dat er op deze manier per kleinkind €2.137 (10%) of soms zelfs €4.274 (20%) aan erfbelasting bespaard kan worden. 

Een legaat is echter een schuld in de nalatenschap en moet in principe (net als andere schulden) eerst uitgekeerd worden en wat resteert is de erfenis van de kinderen. Zoals het nu in uw testament staat, moet er uit uw nalatenschap na u uw overlijden - behalve de vordering die de kinderen hebben vanwege hun erfdelen na het overlijden van uw echtgenote - een bedrag aan €210.374 aan de kleinkinderen uitgekeerd worden.

Dit kan er inderdaad toe leiden dat uw kleinkinderen bij uw overlijden uiteindelijk meer van u verkrijgen dan uw kinderen. Ook kan de situatie ontstaan dat uw kinderen minder verkrijgen dan hun legitieme portie. Afhankelijk van uw vermogen en de verhoudingen binnen de familie kan dit zomaar iets zijn dat u helemaal niet wilt. Als dat inderdaad niet uw bedoeling is, kunt u het best uw testament aanpassen. U kunt dan de legaten van de kleinkinderen verlagen. Een alternatief is om bijvoorbeeld op te nemen dat deze legaten een percentage van de nalatenschap zijn met als maximum een bedrag ter grootte van de dan geldende vrijstelling voor de erfbelasting voor kleinkinderen. 

Mr. Nicole GoudMr. Nicole Goud is fiscalist en jurist. Zij is ruim 15 jaar als belastingadviseur werkzaam geweest, heeft een aantal jaren gewerkt binnen de advocatuur en als auteur bij een opleidingsbedrijf voor financiële dienstverlening op het gebied van o.a. erfrecht, familierecht, en het fiscale recht (erf- en schenkbelasting, inkomstenbelasting, bedrijfsopvolging). Ook heeft zij ervaring in de notariële boedelpraktijk. Sinds een aantal jaar is zij eigenaar van Akto, uw erfcoach en meer (www.akto.nu) en houdt zij zich bezig met financieel en juridisch advies voor senioren met de focus op de afwikkeling van nalatenschappen. Sinds 21 maart 2019 is zij ook RegisterExecuteur.