Verkiezingen Tweede Kamer: dit zeggen de politieke partijen over politie en justitie

Sneller straffen, betere ICT, meer agenten op straat, een zwaailicht op de politiefiets, toegang tot de rechter – de handhaving van de wet heeft vele kanten. Dit zeggen de politieke partijen er volgens hun verkiezingsprogramma's 2021 over.

50PLUS

•    Inkomensafhankelijke subsidie voor de beveiliging van woningen van ouderen en mensen met een kwetsbare gezondheid
•    Ouderen en kwetsbare mensen krijgen gratis weerbaarheidstraining van de politie
•    Strengere straffen voor geweld tegen ouderen en mensen met een kwetsbare gezondheid
•    Meer wijkagenten op straat
•    Uitbreiding politiekorps, meer opsporingscapaciteit
•    Geen bezuinigingen op de brandwaar
•    Zwaardere straffen voor alle vormen van geweld tegen hulpverleners, handhavers en politici
•    Goede toegang tot het rechtssysteem; griffierechten omlaag
•    Voorlichting voor kwetsbare groepen zodat zij weerbaarder worden
•    Verbod op zwaar vuurwerk voor particulieren

VVD

•    Meer wijkagenten, meer recherche, meer cyberexperts. Stroomstootwapens en bodycams worden standaard. BOA’S krijgen meer bevoegdheden en meer mogelijkheden om zich te verdedigen tegen agressie
•    Het strafrecht moet meer aandacht besteden aan wat de samenleving rechtvaardig vindt
•    Om georganiseerde misdaad, witwaspraktijken en fraude te bestrijden moeten opsporingsmogelijkheden worden uitgebreid. Daarbij moet de bestrijding voorrang krijgen op privacyregels
•    Grote drugscriminelen moeten in de gevangenis geïsoleerd worden opgesloten, zodat contacten met de criminele organisatie niet meer mogelijk zijn
•    Betere beveiliging voor bedreigde burgemeesters, lokale bestuurders, personen in de strafrechtketen (denk aan rechters of advocaten) en journalisten die ondermijnende criminaliteit onderzoeken en verslaan
•    Bij bedreiging of geweld tegen hulpverleners, politie en anderen met een publieke taak moet de dader altijd gevangenisstraf krijgen. Het filmen of beelden delen van hulpverleners, politie en anderen met een publieke taak wordt strafbaar
•    Spoedprocedure voor internetterreur (bedreigingen, wraakporno) moet ervoor zorgen dat de rechter direct opdracht kan geven om content te verwijderen
•    De maximumstraf in het jeugdstrafrecht verdubbelen 
•    Rotterdamse patseraanpak – jonge criminelen moeten hun dure kleding, horloges en brommers inleveren – krijgt landelijk navolging
•    Beter volgen van jongeren die bij Bureau Halt terechtkomen: is er sprake van een licht verstandelijke beperking, zijn er broertjes of zusjes die ook afglijden, is er speciale begeleiding nodig, etc. 
•    Gemeente en politie krijgen meer bevoegdheden in probleemwijken. Overlastgevers kunnen sneller hun huis uit worden gezet 
•    Meer samenwerking tussen politie en GGZ – aanpak van overlast van verwarde personen moet verbeteren en verwarde personen moeten betere hulp krijgen
•    Verhoging van de straf op doodslag, zwaardere straffen op wapenbezit, bij zware gewelds- en zedendelicten altijd gevangenisstraf
•    In de zedenwetgeving wordt ook het ontbreken van wederzijdse toestemming strafbaar
•    De verjaring van de tenuitvoerlegging van straffen verdwijnt
•    Er moet vaker TBS worden opgelegd, om zo gevaarlijke personen zo lang mogelijk uit de samenleving te houden
•    De straffen voor productie, handel en export van illegale drugs gaan omhoog, geen taakstraffen meer
•    Waar mogelijk juridische mediation inzetten
•    Meer aandacht voor slachtoffers, onder meer via gesubsidieerde rechtsbijstand, mogelijkheid om thuis aangifte te doen en te eisen dat de dader een woonplaatsverbod krijgt
•    Ook juristen die geen advocaat zijn mogen rechtsbijstand verlenen
•    Geen gesubsidieerde rechtsbijstand voor echtscheidingen meer

CDA

•    Intensieve bestrijding van drugscriminaliteit via het Deltaplan Ondermijning: samenwerking tussen diensten, overheid en bedrijven, kennis en weerbaarheid burgers en ondernemers vergroten, straffen voor drugsdelicten omhoog, meer internationale samenwerking. Repressie en preventie staan centraal
•    Internationale samenwerking in aanpak van cybercrime en mensenhandel
•    Afpakken criminele vermogens, een deel daarvan investeren in de samenleving
•    Meer aandacht voor jeugdcriminaliteit en criminele families: vroeger ingrijpen, heropvoeden, straffen
•    Er moet een tweede politie-academie komen, met zowel de reguliere opleiding als specialistische opleidingen 
•    Versterken van de wijkteams – meer wijkagenten op straat
•    Politie en justitie moeten meer bevoegdheden krijgen, moderniseren Wetboek van Strafvordering, meer bevoegdheden voor burgemeesters
•    Geen legalisering van softdrugs en harddrugs. Meer voorlichting voor jongeren
•    Geen coffeeshops meer in de nabije omgeving van scholen en sportvoorzieningen. De concentratie van meerdere coffeeshops in een klein gebied moet worden tegengegaan

ChristenUnie

•    Er komt een apart ministerie voor Justitie. De nationale politie valt dan onder het ministerie van Binnenlandse Zaken
•    Meer geld naar rechtsbijstand
•    Ruimte voor mediation en buurtrechtspraak
•    Wetboek van Strafvordering moderniseren
•    Slachtoffers behouden spreekrecht, maar mogen dat pas uitoefenen als de dader schuldig is bevonden
•    Meer aandacht voor huiselijk geweld
•    Celstraf moet perspectief bieden: meer (jeugd)reclassering op maat
•    Investeren in TBS-klinieken en begeleidend personeel
•    Bestrijding van ondermijning en drugscriminaliteit via een groot deltaplan: investeren in onder andere gespecialiseerde teams, opleiding agenten en langdurige onderzoeken naar georganiseerde misdaad, witwassen bestrijden, meer samenwerking tussen diensten, overheden en bedrijven 
•    Zware drugscriminaliteit zwaarder bestraffen en criminele vermogens afpakken
•    Regio’s die kwetsbaar zijn voor (drugsgerelateerde) criminaliteit krijgen gerichte ondersteuning 
•    Meer wijkagenten, salarissen agenten aanpassen aan de grote uitdagingen waarvoor ze staan, investeren in hoger opgeleide politiemensen, meer recherche, moderniseren ICT, meer samenwerking met zorg, jeugdwerk, GGZ en welzijn, investeren in digitale expertise
•    Commerciële evenementen met een veiligheidsrisico betalen de extra politie-inzet zelf
•    Meer drugspreventie, sluiting van alle coffeeshops, blowen in openbare ruimte verbieden, lachgas voor recreatief gebruik verbieden, bezit en gebruik van drugs op evenementen verbieden
•    Brede aanpak van mensenhandel, arbeidsuitbuiting, kinderporno, loverboypraktijken en uitbuiting van kwetsbare jongeren 
•    Strengere regels voor (online) gokken en kansspelen

SGP

•    Meer wijkagenten
•    Strenge aanpak bij bedreigen of aanvallen van hulpverleners
•    Hogere straffen voor moord en doodstraf
•    Minder taakstraffen
•    Levenslang moet ook levenslang zijn

D66

•    Recht moet voor iedereen toegankelijk blijven, daarom investeren in sociale advocatuur
•    Investeren in rechtspraak, OM, reclassering
•    Politie-inzet nadrukkelijk richten op misdrijven die de samenleving het hardst raken: zware geweldsdelicten, grootschalige oplichting, cybercriminaliteit, milieudelicten, corruptie
•    Meer wijkagenten
•    Het strafproces moet in balans blijven, daarom krijgen slachtoffers niet nog meer rechten
•    Geen minimumstraffen 
•    Werkstraf, elektronisch gecontroleerde voorwaardelijke straf en taakstraf krijgen de voorkeur boven korte gevangenisstraf
•    Wetboek van Strafrecht moderniseren
•    Meer samenwerking tussen agenten en BOA’s, maar de BOA mag geen verkapte politieagent worden
•    Meer internationale samenwerking in de bestrijding van zware (drugs)criminaliteit 
•    Investeren in kansarme jongeren die dreigen af te glijden of al in het criminele circuit zitten – bestaande projecten in Rotterdam en Amsterdam dienen als voorbeeld. Betere samenwerking met jeugdzorg en intensievere begeleiding naar opleiding en werk

PvdA

•    Veel meer wijkagenten, laagdrempelige en zichtbare wijkbureaus en voldoende BOA’s ter ondersteuning van de agenten
•    Betere opleidingen en salarissen voor politie, minder papierwerk, duidelijke en strenge geweldsinstructie
•    Politie valt weer onder het ministerie van Binnenlandse Zaken
•    Rechtsbijstand wordt uitgebreid – iedereen moet toegang hebben tot de rechter
•    Aandacht voor nieuwe vormen van rechtsspraak (buurtrechter, spreekuurrechter, schuldenrechter)
•    Meer geld naar de rechterlijke macht
•    Bewoners mogen meebeslissen over de aanpak van onveiligheid in de wijk – zij weten het beste wat er leeft
•    Jeugdcriminaliteit bestrijden door gerichte aanpak van wijkagent en jeugdhulp en zicht op baan of opleiding. Jonggestraften krijgen TBO: Ter Beschikking van het Onderwijs, ofwel verplicht onderwijs tijdens hun straf
•    De bestrijding van racisme en discriminatie wordt prioriteit
•    Investeren in financiële recherche en criminele vermogens afpakken
•    Drugscriminaliteit steviger aanpakken, breed offensief tegen ondermijnende criminaliteit
•    Hennepteelt legaliseren: criminelen hebben geen invloed op een gesloten cannabisketen 
•    Hard optreden tegen motorbendes, mensenhandel, uitbuiting van kinderen, eerwraak, uithuwelijking, onvrijwillige seks, cybercriminaliteit, milieucriminaliteit
•    Verwarde personen die overlast veroorzaken, moeten niet de cel in maar hulp krijgen en de politie krijgt training om met verwarde mensen om te gaan 

GroenLinks

•    Ferme aanpak van racisme en discriminatie in alle geledingen van de samenleving
•    Investeren in meer capaciteit bij wijkagenten en recherche
•    Om (jeugd)criminaliteit te voorkomen, wordt er geïnvesteerd in opvoedingsondersteuning, jeugd- en jongerenwerk, jeugdzorg en onderwijs. De wijkagent speelt een belangrijke rol in de preventie
•    Harde aanpak van drugscriminaliteit, mensenhandel en gedwongen prostitutie
•    Meer menskracht en kennis naar financiële opsporing, criminele vermogens afpakken
•    Nationaal actieplan tegen seksueel geweld
•    Rechtsbijstand moet weer een publieke taak worden: iedereen moet toegang tot de rechter hebben
•    Ruimte voor alternatieve vormen van rechtspraak
•    Meer middelen voor de rechtspraak en het OM
•    Legaliseren softdrugs plus drugs als xtc en paddo’s, zodat criminelen er geen geld meer aan verdienen. Tegelijkertijd vol inzetten op voorlichting

SP

•    De politie krijgt meer mensen
•    Bestuurders van bedrijven en publieke diensten die zich schuldig maken aan fraude, corruptie of ernstig falen, zijn hoofdelijk aansprakelijk
•    Geweld tegen hulpverleners altijd en direct bestraffen
•    Investeren in recherche en justitie zodat die meer zaken kunnen oplossen
•    Crimineel vermogen wordt afgepakt
•    Er komen Huizen van Recht (laagdrempelig en voor iedereen, met rechters, advocaten en mediators)
•    Rechtsbijstand moet voor iedereen toegankelijk zijn en blijven
•    Teelt en verkoop van softdrugs reguleren en legaliseren

PvdD

•    Rechten van dieren komen in de Grondwet
•    Verbod op extreme groei van dieren en extreme productie van dieren
•    Veemarkten worden verboden
•    Geen uitzonderingen meer op het verbod op onverdoofd slachten
•    Verbod op elke vorm van verdoving en slacht die pijn en stress veroorzaakt
•    Verbod op hengelvissen (hengelsport) 
•    Verbod op levend koken van schaal- en schelpdieren
•    Er komt een jachtverbod
•    Verbod op vergassen van dieren (zoals ganzen rond vliegvelden)
•    Voor wat betreft overlast van dieren wordt preventie de norm
•    Verbod op import en verkoop van bont, angorawol en dons van levend geplukte eenden en ganzen
•    Verbod op het gebruik van wilde dieren als vermaak (circussen, wildparken, dolfinarium)
•    Sporten en wedstrijden waarin dieren worden gebruikt (hengelsport, duivensport, etc.) worden verboden
•    Welzijn van paarden en pony’s wordt geregeld in het Paardenbesluit

PVV

•    Politiebureaus en politieagenten terug in de wijken, 10.000 extra agenten en meer politieagenten op straat
•    Agenten op straat meer salaris geven 
•    Zero tolerance voor straattuig 
•    Stevige minimumstraffen en hogere maximumstraffen, afschaffing taakstraf
•    Geen verjaring bij gewelds- en zedenmisdrijven 
•    Jihadisten en hun sympathisanten preventief opsluiten via administratieve detentie 
•    Leger waar nodig inzetten om de straten van Nederland terug te veroveren 
•    Verplichting voor het Openbaar Ministerie om gewelds- en zedenmisdrijven te vervolgen 
•    Uitzetten van daders met een dubbele nationaliteit na de-naturalisatie 
•    Dader moet alle kosten van zijn misdrijf, vervolging en straf betalen 
•    Altijd snelrecht bij gewelds- en zedendelicten 
•    Volwassenenstrafrecht vanaf 14 jaar bij gewelds- en zedendelicten 
•    Groepsaansprakelijkheid bij misdrijven: hele dadergroep straffen 
•    Digitale schandpaal voor daders van gewelds- en zedenmisdrijven 
•    Cybercrime-offensief 
•    TBS wordt afgeschaft
•    Geen vervroegde vrijlating, ook niet onder toezicht 
•    Registratie nationaliteit daders misdrijven 
•    Harde aanpak drugscriminaliteit 

Forum voor Democratie

•    Meer wijkagenten en meer politiebureaus
•    Salarisverhoging voor agenten op straat
•    Meer capaciteit en bevoegdheden voor de aanpak van zware criminaliteit
•    Zwaardere straffen voor gewelds- en zedendelicten, sneller opsluiten na recidive
•    Misdragingen in de gevangenis zwaarder straffen, ontsnappingspogingen worden strafbaar
•    De vervroegde vrijlating verdwijnt
•    Drie ernstige delicten betekent levenslang
•    Straffen worden bij elkaar opgeteld
•    Mensen die een ernstig delict plegen en twee paspoorten bezitten, verliezen de Nederlandse nationaliteit en worden uitgezet
•    Asielzoekers en statushouders die een ernstig delict plegen, worden direct vastgezet en uitgezet
•    Illegaal in Nederland verblijven wordt strafbaar en er komt een actief opsporings- en uitzetbeleid 
•    Grenscontroles komen terug en grensoverschrijdende criminaliteit wordt aangepakt
•    Het drugsbeleid wordt gemoderniseerd: softdrugs legaliseren, meer aandacht voor verslaving, hard optreden bij overlast
•    Er komt een Wet op de Rechtsvinding: volgens deze wet moeten rechters de wet uitleggen naar de oorspronkelijke bedoeling van de wetgever
•    Er komen minimumstraffen voor bepaalde delicten, zoals vuur- en steekwapenbezit. Als de rechter daarvan afwijkt, moet hij dat gemotiveerd uitleggen
•    Artikel 93 en 94 van de Grondwet (waarin Nederland de rechtskracht van internationale verdragen erkent en stelt dat een Nederlandse wet niet kan gelden als die strijdig is met internationaal recht) worden geschrapt
•    De politiek moet de grip over de benoeming van hogere rechters en leden van de afdeling bestuursrechtspraak van de Raad van State versterken

Lijst Henk Krol

•    Een speciale defensie-eenheid voor het oprollen van drugsproducenten en -handelaren
•    Veel meer controle in de grote én kleine havens om invoer, export en doorvoer van drugs te voorkomen
•    Hoge beloningen voor burgers die informatie over drugsnetwerken delen
•    Drugsmisdrijven worden zwaarder bestraft
•    Privégebruik van softdrugs blijft toegestaan. Voorlichting over drugs, gezondheid en criminaliteit
•    Landelijke aanpak jeugdcriminaliteit
•    Verkoop van messen aan jongeren wordt verboden
•    Net als alle andere vormen van discriminatie wordt leeftijdsdiscriminatie opgenomen in de Grondwet 

DENK

•    Rechters, politie en ambtenaren worden verplicht trainingen te volgen om zo discriminatie uit te bannen
•    De politie mag ‘racistenlokkers’ gaan inzetten om racisten uit te lokken en op te sporen
•    Er komt een discriminatiepolitie
•    ‘Hate speech’ wordt strafbaar
•    Kindermisbruik wordt met levenslang bestraft
•    De maximumsnelheid op de snelwegen gaat terug naar 130 km/u
•    De alcoholleeftijd gaat naar 21 jaar
•    Harddrugs wordt niet gelegaliseerd
•    Gedoogbeleid rond cannabis moet worden gereguleerd en het gebruik wordt ontmoedigd