Hier zit schokkend veel zout in

Een beetje zout is goed, maar de meeste mensen krijgen te veel zout binnen. Dat is slecht voor je bloeddruk en dus je hart- en bloedvaten, maar ook voor de nieren. 

Ruim 85 procent van de bevolking eet meer zout dan de aanbevolen maximale hoeveelheid. Overmatig zoutgebruik is ongezond, het verhoogt de bloeddruk en hiermee het risico op hart- en vaatziekten. Maar zout heeft ook een direct schadelijk effect op de nieren. Bij nierpatiënten die overmatig zout gebruiken, gaat de nierfunctie sneller achteruit zodat dialyse eerder nodig is.

1. Kant-en-klaarmaaltijden

Kant-en-klaarmaaltijden zitten vaak boordevol zout. Of het nu om een kant-en-klaar pastagerecht gaat of om een kant-en-klare groenteschotel met vlees.

Alternatief
Vermijd deze maaltijden zo veel mogelijk en kies voor verse pasta en voor verse of diepvriesgroente. Maar let op: bewerkte groente, zoals spinazie à la crème en groente uit pot of blik, bevat weliswaar evenveel vitamines als verse groente, maar wel veel meer zout. Kies dus voor vers of diepvries. Fabrikanten doen overigens steeds vaker iets aan het hoge zoutgehalte van kant-en-klaarmaaltijden. Zeker niet iedere maaltijd is dus even rijk aan zout. Kijk altijd even op het etiket!

2. Pizza

Pizza's zijn beruchte zoutleveranciers. Vooral pizza met vlees, vis en kaas bevatten veel zout. Een gemiddelde diepvriespizza met vlees bevat 5,1 gram zout. Eentje met groente 3,3 gram zout.

Alternatief
Maak uw eigen pizza! Dit scheelt een hoop zout en is minstens even lekker.

3. Soep

Ook de soepen uit zakjes, pakjes en blikken kunnen er wat van. Bouillons barsten van het zout, maar ook in andere soepen, zoals linzensoep, vermicellisoep, tomatencrèmesoep en uiensoep, zit veel zout.

Alternatief
Maak uw soep zelf. Lekker en gezond met verse groenten. Voeg geen zoute soepmixen en bouillonblokjes toe! Bouillon kunt u ook zelf maken van vlees en kruiden, zoals peterselie en peper. Eén bouillonblokje bevat gemiddeld 5,4 gram zout. Dat vermijdt u dan mooi!

4. Rookworst en ander bewerkt vlees

Heerlijk bij een winterse stamppot, maar ook erg zout: de rookworst. In een stukje rookworst van 100 gram zit 2,3 gram zout. In een halve rookworst (125 gram) zit 2,9 gram. Bewerkt vlees is voor de verkoop bewerkt om de smaak of houdbaarheid te beïnvloeden door het te roken, door het te zouten of door conserveringsmiddelen toe te voegen. Vleeswaren, zoals worst, ham of paté en bewerkt vlees zoals hamburger, worst en gemarineerd vlees vallen in de categorie bewerkt vlees. Dit geldt overigens ook voor gevogelte (denk aan gerookte kipfilet) en vis (bijv. gerookte paling en ingeblikt tonijn).

Alternatief
Denk eens aan een stukje kip, een stukje biefstuk of pulled pork bij je stamppot. Die laatste is kant-en-klaar ook erg zout, dus we hebben het hier wel over de zelfgemaakte variant.

5. Jus en sauzen

Een zakje jus is een zoutbom. Dat geldt ook voor veel sauzen. Mosterd bijvoorbeeld, is zo'n onverwachte zoutbom: 50 gram mosterd bevat 1,7 gram zout. Curry bevat 0,8 gram zout voor eenzelfde portie. Dat kan een stuk minder.

Alternatief
Jus van vlees bevat maar weinig zout. Sauzen zelf maken, met bijvoorbeeld verse tomaten en knoflook, is ook een goede optie. Om je gerechten op een andere manier op smaak te brengen, kun je kiezen voor verse kruiden zoals bieslook, basilicum en oregano.

6. Snacks

Een loempiaatje, een bamibal, een paar handjes borrelnoten... Heerlijk allemaal, maar ze staan wel gelijk aan enkele grammen zout.

Alternatief
Kies in de winkel voor ongezouten noten. Net zo lekker, veel gezonder.

7. Kaas

Ook kaas is een erg zout product. In een plakje belegen kaas zit al een halve gram zout. Feta uit een pakje en rookkaas zijn ook erg zout.

Alternatief
Uiteraard zijn er ook minder zoute kaassoorten. Neem bijvoorbeeld mozzarella of verse geitenkaas.

8. Vleeswaren

Broodbeleg heb je in allerlei soorten en maten. Er zitten dan ook enkele zoute producten tussen, buiten de al genoemde kaassoorten. Ook de bewerkte vleeswaren, zoals onder andere rookvlees, salami en bacon bijvoorbeeld zijn zout.

Alternatief
Kalkoenfilet is lekker en lang niet zo zout als ander hartig broodbeleg. Rosbief en tong zijn zoutarm. Zoet beleg bevat weliswaar veel suiker, maar nauwelijks zout. Lees de etiketten goed, je hebt tegenwoordig wel veel soorten pindakaas zonder toegevoegd zout en suiker.

Brood en vis

Er zijn nog veel meer zoute voedingsmiddelen. Sommige broodsoorten zijn zout, en ook sommige vissoorten. Denk aan makreel, gerookte zalm en zoute haring. Maar voor brood en vis geldt dat de gezondheidsvoordelen simpelweg te groot zijn om ze te vermijden, of om alternatieven aan te bieden. In het geval van vis is het vooral belangrijk om verse vis te kiezen. Zout wordt toegevoegd aan de zalm en haring. Verse vis, zelf met kruiden klaargemaakt bevat weinig zout.

Natrium of zout?

In de praktijk worden de termen natrium en zout nog wel eens door elkaar gebruikt, maar het is niet hetzelfde. De scheikundige naam van keukenzout is natriumchloride, het bestaat namelijk naast natrium ook uit chloride. 1 gram keukenzout staat gelijk aan 0,4 gram natrium.

Reactie toevoegen

53 Comments

Door Jojo (niet gecontroleerd) op do, 26-3-2020 - 07:25

@Teun zeker niet hetzelfde omdat in zeezout andere mineralen zitten, waardoor het effect op je lichaam anders is dan met keukenzout.
@Jan hoge bloeddruk heeft onder andere te maken met insulineresistentie, laaggradige ontstekingen, tekorten aan voedingsstoffen, teveel aan tyramine via de voeding en natuurlijk iemands temperament. Beter wel zeezout gebruiken, omdat dat, vanwege de aanwezige mineralen, en in kleine hoeveelheden normaal gesproken geen kwaad kan. Bij hoge bloeddruk natuurlijk wel voorzichtig zijn.

Door Jan (niet gecontroleerd) op wo, 25-3-2020 - 14:58

Ik heb me nooit bang laten maken over een beetje zout teveel. Mijn vrouw zegt dat ik pekel, dat is natuurlijk wat overdreven. Ik ben er wel 91 mee geworden. En vooral de laatste jaren is mijn smaak hard achteruit gegaan, zodat een beetje zout wel aangenaam strelend aandoet. Ja, en die hoge bloeddruk, die heb ik jaren gehad en had er geen last van. Hoe ik er van af gekomen ben, weet ik niet maar de laatste twee jaar zit ik vrij normaal met mijn tensie.

Door Kees van Iersel (niet gecontroleerd) op wo, 25-3-2020 - 14:57

Bij het koken maak ik graag gebruik van de recepten op het internet. Wat me daarbij vooral opvalt is (meestal de laatste) ingrediënten peper en zout. De hoeveelheid staat er nooit bij. Ook de open vraag van mij: "hoeveel zout moet er bij", krijg ik nergens beantwoord.

Door Joke de Bruijn (niet gecontroleerd) op do, 19-9-2019 - 18:10

Al enige tijd ben ik op zoek naar vleeswaren met weinig of geen zout. Wat mij verbaast is dat er kalkoenfilet wordt aangeraden als broodbeleg. Bijna alle vleeswaren zitten rond de 2g zout per 100 g, maar tot mijn schrik bleken juist kipfilet (2,1 g) en kalkoenfilet (2,2g) de boosdoeners te zijn.

Door ANNE DERKS op ma, 29-4-2019 - 20:03

ik kook zonder zout ,maar als ik dit allemaal lees moet ik er meer op letten denk ik
alhoewel ik zelden kant en klaar producten eet .wel veel groenten en rauwkost.

Door Teun (niet gecontroleerd) op ma, 29-4-2019 - 19:16

Zeezout is net zo zout als 'gewoon'zout
Wil je toch een alternatief kies dan voor dieetzout, dat is gemaakt van groenten en kruiden etc....maar daar zit wel weer kaliumchloride in. Heb je een vochthuishoudingprobleem is dat ook niet echt ok.
De eerste weken zoutarm eten waren echt wennen maar na 6 weken weet je niet beter.

Door J. Lagerberg (niet gecontroleerd) op ma, 29-4-2019 - 18:45

Er is Natria kaas, vrijwel zoutloos!
met komijn smaakt het nog ook.

Door Theo (niet gecontroleerd) op ma, 29-4-2019 - 16:27

Wat een onzin over E-nummers. Deze zijn niet ongezond en veroorzaken geen kanker. M.a.w. doe je huiswerk voordat je reageert.

Door Joop Luster (niet gecontroleerd) op ma, 29-4-2019 - 15:44

in de supermarkt zag ik een pak groentesappen. Gezond dacht ik. Tot ik de kleine lettertjes las: Zoutgehalte: 35% !!!!!!!!!!!

Door Roelof (niet gecontroleerd) op ma, 29-4-2019 - 13:49

Gerda, ik ben het helemaal eens met jou.