Internationale speurtocht naar de onbekende oorzaken van kanker
KWF Kankerbestrijding investeert 10 miljoen euro in een internationaal onderzoeksteam om de onbekende oorzaken van kanker te ontrafelen. Voor KWF is dit de grootste investering in één onderzoeksproject ooit. Met dit baanbrekende onderzoek zal het begrip van kanker mogelijk fundamenteel veranderen. Als de oorzaken bekend zijn, zijn bepaalde kankersoorten in de toekomst ook mogelijk te voorkomen.
Vanuit Nederland spelen de onderzoeksgroepen van Puck Knipscheer (Hubrecht Instituut, Oncode Institute, bijzonder hoogleraar LUMC) en Juan Garaycoechea (Hubrecht Instituut) een sleutelrol in het team. Het onderzoek is toegekend binnen de Cancer Grand Challenges. Dit ambitieuze programma is bedoeld voor de grootste en meest complexe vraagstukken binnen het kankeronderzoek, die alleen met internationale, multidisciplinaire samenwerking zijn op te lossen. Cancer Research UK en het Amerikaanse National Cancer Institute investeren ook in het onderzoek en brengen het totaalbedrag op 20 miljoen pond.
Lees ook: 'Vaccineren tegen kanker is niet nieuw, maar nu boeken we resultaat'
Oorzaak van veel kankers nog onbekend
Roken, alcohol en zon: veel oorzaken van kanker zijn bekend. Dit onderzoek richt zich op de onbekende oorzaken van kanker. In tumoren zijn vaak herkenbare patronen van DNA-veranderingen (mutaties) te zien. Soms is bekend wat zo’n patroon, en dus de kanker, heeft veroorzaakt: uv-straling in zonlicht laat bijvoorbeeld een typisch mutatiepatroon achter in huidkanker; roken een herkenbare vingerafdruk in longtumoren. Deze mutatiesignaturen zijn een soort forensische vingerafdrukken van de oorzaak van de tumor.
Wereldwijde atlas van kankeroorzaken
Van meer dan de helft van de kankers is nog onbekend wat de oorzaak is en wie de vingerafdrukken heeft gezet. De onderzoekers gaan zich met recente technologische doorbraken over deze 'cold cases' van kanker buigen. Dit moet duidelijk maken welke processen kanker in gang zetten. De onderzoekers willen zo een wereldwijde atlas van kankeroorzaken ontwikkelen.
Begrip van kanker vergroten
Carla van Gils, directeur bij KWF Kankerbestrijding: "Dit onderzoek heeft baanbrekende potentie. Van zoveel kankersoorten weten we nog niet wat de oorzaak is. We kunnen de handtekeningen van kanker al lezen en willen nu weten wie ze heeft gezet. Dit onderzoek zal ons begrip van kanker enorm vergroten. Dat is essentieel om kanker nog beter te behandelen en waar mogelijk te voorkomen. Dit is wetenschappelijk en internationaal onderzoek van het hoogste niveau. Daar investeert KWF graag dit historische bedrag in."
Onderzoeker Puck Knipscheer: "De recente grote vooruitgang in het uitlezen van het DNA heeft ons veel geleerd over de patronen waarin mutaties ontstaan. De volgende uitdaging is om te begrijpen hoe deze patronen precies ontstaan. Pas als we weten welke oorzaken en processen hierachter zitten, kunnen we kijken of we er iets tegen kunnen doen. We kijken er erg naar uit om samen met een internationaal team van experts uit verschillende vakgebieden deze grote uitdaging aan te pakken. We zijn KWF dankbaar voor de steun om dit mogelijk te maken."
De wereldwijde Cancer Grand Challenges zijn een initiatief van Cancer Research UK en het Amerikaanse National Cancer Institute. Dit programma pakt de grootste en meest complexe vraagstukken in het kankeronderzoek aan: uitdagingen die alleen met internationale en multidisciplinaire samenwerking zijn op te lossen. Er is ruim 100 miljoen euro beschikbaar voor 5 nieuwe internationale onderzoeksteams, waar het team waar Knipscheer en Garaycoechea er één van is.
- KWF Kankerbestrijding
