Heb je als ouders twee keer de vrijstelling voor erven?

Gelukkig speelt deze vraag niet bij ons maar ik vroeg mij af of ouders die erven van een kind de vrijstelling voor de erfbelasting moeten delen? En hoe zit dit als ze zijn gescheiden?

Voor de beantwoording van uw vraag is het allereerst van belang of de ouders voor de Successiewet elkaars partner zijn. De Successiewet kent net een wat ander partnerbegrip dan de overige fiscale wetten. Gehuwden en geregistreerde partners vallen zonder meer onder het partnerbegrip. Ook echtgenoten die niet meer samenwonen en een verzoek tot echtscheiding hebben ingediend blijven voor de Successiewet tot de echtscheiding partners.

Voor twee ongehuwde personen die samenwonen, geldt in het kort dat zij als partners worden aangemerkt indien zij zes maanden voorafgaand aan het overlijden respectievelijk twee jaar voorafgaand aan de schenking:

  • beiden meerderjarig zijn;
  • een gezamenlijke huishouding hebben gevoerd (volgens BPR);
  • een wederzijdse zorgverplichting zijn aangegaan binnen een notariële samenlevingsovereenkomst of onafgebroken gedurende vijf kalenderjaren een gezamenlijke huishouding hebben gevoerd;
  • geen bloedverwanten in de rechte lijn zijn.

Zijn de ouders elkaars partner dan worden schenkingen/verkrijgingen via erfrecht bij elkaar opgeteld en genieten zij slechts eenmaal de vrijstelling en eenmaal de progressie-opstap.

Zijn de ouders niet elkaars partner (dus bijvoorbeeld gescheiden) dan wordt elke schenking/erfrechtelijke verkrijging apart bekeken en belast.  

Daarbij is een belangrijke aanvulling dat schenkingen door ouders aan kinderen (gezamenlijk of afzonderlijk in een kalenderjaar gedaan aan dezelfde begiftigde) als één schenking worden gezien. Dit is dus ook het geval als de ouders geen fiscale partners meer zijn voor de Successiewet.   

N.B. Als er overigens verschil in graad bestaat tussen de ouders en de schenker/erflater dan geldt het tarief en de vrijstelling van de meest naaste verwant.

Mr. Nicole Goud is fiscalist en jurist. Zij is ruim 15 jaar als belastingadviseur werkzaam geweest, heeft een aantal jaren gewerkt binnen de advocatuur en als auteur bij een opleidingsbedrijf voor financiële dienstverlening op het gebied van o.a. erfrecht, familierecht, en het fiscale recht (erf- en schenkbelasting, inkomstenbelasting, bedrijfsopvolging). Ook heeft zij ervaring in de notariële boedelpraktijk. Sinds een aantal jaar is zij eigenaar van Akto, uw erfcoach en meer (www.akto.nu) en houdt zij zich bezig met financieel en juridisch advies voor senioren met de focus op de afwikkeling van nalatenschappen. Sinds 21 maart 2019 is zij ook RegisterExecuteur.