Oekraïners opgevangen in verpleeghuizen

Voor de opvang van vluchtelingen uit Oekraïne zijn zo’n 1500 plekken in verzorgings- en verpleeghuizen gevonden. Zijn er daardoor minder bedden beschikbaar voor de normale ouderenzorg in verpleeghuizen?

“Nee, de opvang van deze vluchtelingen gaat niet ten koste van de zorg die ouderen nodig hebben”, aldus Olfert Koning, woordvoerder van Actiz, de branchevereniging van circa 400 zorgorganisaties. Maar waar komen al die lege verpleeghuizen dan vandaan?

Verouderd

Koning: “Vaak zijn het oude verzorgingshuizen die op de nominatie staan om gesloopt te worden.” Veel verzorgingshuizen liepen geleidelijk leeg vanaf 2015, toen deze zorg ophield te bestaan. Langer thuis wonen werd het ‘nieuwe normaal’. Sommige verzorgingshuizen werden daarna omgebouwd, maar niet ieder tehuis was daar geschikt voor. Koning: “Bijvoorbeeld als de kamers zijn te klein zijn of te gedateerd en niet meer voldoen aan de eisen van moderne verpleeghuiszorg.”

Die situatie deed zich voor bij woonzorglocatie Krönnenzommer in Hellendoorn dat vanwege veroudering niet meer geschikt is voor de oorspronkelijke bewoners. En in Leeuwarden stond woonzorgcentrum Nij Mellens nadat de bewoners waren verhuisd naar een fonkelnieuw pand. Lelie Zorggroep in Rotterdam had altijd al een gebouw over dat beschikbaar was voor tijdelijke huisvesting. De vijftig kamers zijn nu allemaal ingericht voor moeders met kinderen uit Oekraïne. En zo bleken er in heel Nederland verzorgingshuizen - al dan niet tijdelijk - leeg te staan of lege afdelingen te hebben.

Geen handen aan het bed

En tot slot is sommige leegstand volgens Koning ook te verklaren door het personeelsgebrek: “Dan zijn afdelingen leeg omdat er niet genoeg medewerkers zijn om te vullen.”

Opvang asielzoekers uit andere landen?

Zijn leegstaande verpleeghuizen dan ook geschikt voor de opvang van asielzoekers en statushouders uit bijvoorbeeld Afghanistan of Syrië? Dat is in ieder geval een andere route, legt Elize Lantink namens de Vereniging Nederlandse Gemeenten (VNG) uit. “Oekraïners mogen vrij reizen door Europa. Dat mochten ze al voor de oorlog, maar door de oorlog is de periode dat ze mogen blijven verlengd tot 180 dagen. Zij kunnen zich melden hij een gemeente of rechtstreeks naar vrienden of familie gaan. Gemeenten en veiligheidsregio’s zijn verantwoordelijk maar het uitgangspunt is, dat het om tijdelijke opvang gaat.”

Het Centraal Orgaan opvang Asielzoekers (COA) daarentegen, wil het liefst veel grotere locaties - minimaal 300 personen - die geschikt zijn voor langdurige opvang. Lantink: “Een COA-locatie voor de opvang van asielzoekers moet veel ‘bedden’ hebben en bovendien aan meer voorwaarden voldoen omdat er bijvoorbeeld dagbesteding aangeboden moet worden.”