Vraag van de week: De woning in vruchtgebruik

Vraag van de week

Ik heb van mijn tweede man niets geërfd, maar wel het vruchtgebruik van zijn woning per legaat gekregen, waar ik erg blij mee ben. Zijn kinderen vragen zich af wat ze nu eigenlijk erven?

Doordat u per legaat het vruchtgebruik hebt geërfd van de woning, hebben de kinderen van uw man het bloot eigendom verkregen. De waarde daarvan nu hangt af van uw leeftijd en de WOZ-waarde. Over die waarde is erfbelasting verschuldigd. Verder erven de kinderen eigenlijk niets wat de woning betreft.

U moet vervolgens alle vaste lasten van de woning en het klein onderhoud voor uw rekening nemen zolang het vruchtgebruik duurt. Omdat u het erfrecht door middel van het erfrecht hebt verkregen, geeft u bij de aangifte inkomstenbelasting de woning gewoon in box 1 op. De kinderen van uw man hoeven zolang het vruchtgebruik duurt niets op te geven.

De kinderen willen de waarde weten van wat ze hebben geërfd.  Dit is eigenlijk niet goed te zeggen, want de waarde van hun erfenis openbaart zich pas als de woning verkocht wordt. Tot die tijd hebt u het vruchtgebruik en zij het bloot eigendom. Stijgt de woning in de loop der tijd in waarde en verlaat u dan de woning waardoor het bloot eigendom aanwast tot vol eigendom, dan is die waarde de waarde die de kinderen verder vrij van belastingen of iets dergelijks ontvangen. Daarbij is van belang dat erfbelasting verschuldigd is over de WOZ-waarde van de woning, maar dat ze uiteindelijk de waarde in het economisch verkeer uitkeerd krijgen.

In een voorbeeld:  Heeft de woning nu op moment van overlijden van uw man een WOZ-waarde van € 250.000 en een waarde bij vrije verkoop van € 300.000, dan is er voor de kinderen erfbelasting verschuldigd over de WOZ-waarde min de waarde van het vruchtgebruik. Blijkt de woning na tien jaar (als u de woning verlaat) € 400.000 waard te zijn, dan ontvangen de kinderen na verkoop dit bedrag en hoeven daar verder geen belastingen over te betalen (behalve dan later natuurlijk belasting in box 3).

Nico van Scheijndel werkt als juridisch/fiscaal adviseur voor onder andere de Plustelefoon. Daarnaast houdt hij zich met name bezig met de afwikkeling van nalatenschappen, als executeur, boedelgevolmachtigde of adviseur vanuit zijn bedrijf Akto, uw erfcoach en meer www.akto.nu. Nico van Scheijndel is medeauteur van de almanak Erven en Schenken van Plus magazine.