14 vragen over verzakkingen in de bekkenbodem

Vaginale verzakking bij een op de vier vrouwen

Verkeerd tillen is een van de oorzaken van een verzakking van baarmoeder of blaas. Eén op de vier vrouwen krijgt hier in haar leven mee te maken. 14 veelgestelde vragen over deze zogenoemde vaginale verzakkingen.

1. Waar zitten de bekkenbodemspieren?

Het bekken is een soort trechter die aan de onderkant is afgesloten door een steunende plaat van spieren en steunweefsel. In het midden zitten drie openingen: de vagina, de plasbuis en de anus.

2. Waar zijn die spieren goed voor?

Ze zijn normaal een beetje aangespannen en zorgen er zo voor dat de organen onder in de buik (de baarmoeder, de darmen, de blaas, de plasbuis en de vagina) op hun plek blijven zitten en u niet ongewild urine of ontlasting verliest.  

3. Wat is een verzakking?

Een verzakking ontstaat doordat de bekkenbodemspieren uitrekken of beschadigd raken. Ze zijn niet langer in staat hun werk naar behoren te doen. De baarmoeder, blaas en/of darmen zakken dan in de vagina en kunnen zelfs naar buiten komen. 

4. Hoe kan dat ontstaan?

Zo’n verslapping of beschadiging van de bekkenbodemspieren kan verschillende oorzaken hebben. De belangrijkste zijn een zwangerschap en een (vaginale) bevalling. Overbelasting door staand of zwaar werk speelt ook een rol, net als jarenlang verkeerd plas- en ontlastinggedrag (bijvoorbeeld door obstipatie), heel veel hoesten en ernstig overgewicht. Kortom: alles wat overmatige druk op de bekkenbodem geeft.
Verzakkingsklachten ontstaan vaak in de overgang. En als uw moeder een verzakking heeft gehad, heeft u een extra grote kans om daar ook last van te krijgen. 

5. Wat merkt u van een verzakking?

Als eerste voelen of zien vrouwen vaak een uitstulping in hun vagina of tussen hun benen. Andere klachten zijn een zeurende pijn onder in de rug en buik, en een ongemakkelijk gevoel of pijn bij fietsen of vrijen. Soms ontstaan er ook problemen met het ophouden van de urine, het uitplassen of de stoelgang (obstipatie). De klachten verergeren gedurende de dag. Even gaan liggen vermindert het ongemak vaak.

Overigens geeft een verzakking lang niet altijd klachten. De meeste vrouwen die een kind hebben gebaard, hebben een zekere mate van verzakking zonder daar iets van te merken.

6. Kunnen mannen ook een verzakking krijgen?

Ja, al komt dat veel minder vaak voor. Bij mannen is het meestal de darm die verzakt en dan in de anus terechtkomt. 

7. Is het gevaarlijk?

Een verzakking levert geen gevaar voor de gezondheid op. In heel zeldzame gevallen kunnen de buizen die urine van nier naar blaas brengen, afgekneld raken. De klachten kunnen wel heel vervelend, oncomfortabel en pijnlijk zijn.

8. Kunt u met vrijen een verzakt orgaan beschadigen?

Nee. Maar vrijen kan wel ongemakkelijk voelen of pijnlijk zijn.

9. Kan het kwaad als u lang met de problemen doorloopt?

Dat wel. Veel vrouwen schamen zich voor hun klachten en gaan er niet mee naar de huisarts. Maar hoe langer u wacht, hoe lastiger het meestal is om er nog iets aan te doen.

10. Wanneer is het verstandig om aan de bel te trekken?

Zodra u klachten ondervindt. De huisarts kan sommige vormen van incontinentie met medicijnen behandelen. Bij andere klachten zal hij meestal doorverwijzen naar een bekkenfysiotherapeut of een gynaecoloog. Overigens kunt u ook direct naar een bekkenfysiotherapeut gaan; daar is geen verwijsbrief voor nodig.

11. Wat doet een bekkenfysiotherapeut?

Daar leert u voelen waar uw bekkenbodemspieren zitten en ze te trainen, zodat u ze op het juiste moment kunt aanspannen en ontspannen. Gemiddeld gaat het om zes tot negen sessies, verspreid over een half jaar. 

12. Wat als bekkenfysiotherapie geen soelaas biedt?

Er zijn dan twee opties: een pessarium of een operatie. Een pessarium is een ring die in de vagina wordt geplaatst en daar extra steun biedt, zodat de organen niet (verder) verzakken.  Dit is weinig ingrijpend maar moet wel twee tot vier keer per jaar worden verwisseld.

Een andere mogelijkheid is een operatie waarbij een gynaecoloog de verzakte organen via de vagina weer op de juiste plek zet. Dat gebeurt ofwel door de wanden van de vagina te verstevigen, ofwel door het 'ophangsysteem' van een verzakte vagina te herstellen. Tegenwoordig lukt het vrijwel altijd om de baarmoeder te behouden, ook als die is verzakt.

13. Wat kunt u zelf doen? 

Het belangrijkste is dat u leert om uw bekkenbodemspieren op de juiste manier te belasten. Zonder dat u zich er bewust van bent, gaat dat namelijk vaak fout. Een zware doos of stapel boeken optillen, een vastzittend deksel losdraaien, persen bij een moeilijke stoelgang: om kracht te zetten houd u hierbij als vanzelf uw adem vast. De druk die daarmee op de buik en bekkenbodem ontstaat, rekt de banden en spieren steeds verder uit en duwt de organen naar beneden. 

Door die verhoogde buikdruk goed op te vangen, kunt u veel problemen vóór zijn. Dat doet u door bij zware inspanning de bekkenbodem- en buikspieren aan te spannen en tegelijkertijd dóór te ademen. Op die manier gaat de druk als het ware van de ketel.

14. Kunt u daarmee een verzakking helemaal voorkomen?

Nee, want uitgerekte of beschadigde weefsels en spieren zijn niet met oefeningen te herstellen. Maar u kunt het proces van verslapping en verzakking wel (flink) vertragen. Vandaar dat het nuttig is om de oefeningen te doen als u nog géén klachten heeft. Bekkenbodemfysiotherapie kan mogelijk ook voorkomen dat de klachten na een behandeling terugkomen.

In deze video beantwoordt urogynaecoloog Manon Kerkhof al uw vragen over verzakkingen, incontinentie en andere bekkenbodemgerelateerde problemen en bespreekt ze mogelijke oplossingen.

Bron(nen):

Reactie toevoegen

10 Comments

Door Anonymous (niet gecontroleerd) op ma, 11-11-2019 - 06:12

- Bing

Door tooske (niet gecontroleerd) op wo, 6-11-2019 - 23:37

en hoe maak je die ring dan schoon?

ze zeggen dat het moeilijk is te plaatsen.

Ik heb een kunst heup ik hoop dat het mij dan lukt te plaatsen .

Door Birgit Versteeg (niet gecontroleerd) op wo, 6-11-2019 - 04:51

Beste Angela

Ik draag al meer dan 6jaar de zogenoemde "incontinentie luiers " en ben er maar wat blij mee! Na wat vervelende Medische behandelingen, Chemo, bestrlingen, blijkbaar ook iets meer geraakt dan nodig! Met als gevolg urine verlies Ik kocht hiervoor altijd de "senioren maandverband " gewoon bij de Lidl! Liep er altijd, net als een Puber, die haar eigen tampons of maandverband moest kopen! Ik geneerde me dood, maar ja..... Ik ben naar mijn huisarts gegaan , met het spreekwoordelijke lood in mijn schoenen en die zei "waar maak jij je nou druk om kind(ik 45 zij +- 35) da's toch simpel opgelost, ik schrijf je gewoon simpel die senioren Pampers voor en dankun je ze zo gelijk meenemen, ja ja en ik krijg dan ook zo'n "baby" kontje! Nee hoor , je ziet er niks van en je omgeving nog minder! Ben nu 51, en ga stukken zekerder op pad. En dat wens ik U/ jou ook Angela. Groetjes Birgit

Door Ina (niet gecontroleerd) op ma, 21-10-2019 - 21:35

Na een voorwandplastiek in 2013 en in 2015 achterwandplastiek, kan nog steeds niet ontlasten, heel veel druk op anus,ivm daar mee ook al twee keer geopereerd aan aambeien.
Alles gedaan,bekkenfysio,dryneedling .
In begin hielp movicolon nog wel.
Maar daar reageer ik nu niet meer op.
Ben 66 jaar en teneinde raad.
Mri scan gehad,daar kwam uit zwak bindweefsel van de bekkenbodem.

Door Tonnie (niet gecontroleerd) op ma, 21-10-2019 - 11:54

Heeft de ring ook een naam? Ik ga voor langere tijd in het buitenland wonen en zou dan niet meer elke 3-4 maanden op en neer naar de huisarts hoeven gaan

Door Esther (niet gecontroleerd) op zo, 25-11-2018 - 18:49

Heb heel veel last van Urine verlies, heb een ring gekregen van de huisarts, maar die ging steeds scheef zitten als ik harde ontlasting had. Daardoor kreeg ik weer blaas ontsteking. Als ik van huis ga, ga ik eerst plassen. dan ga ik onderweg naar mijn dochter 40 km verderop. onderweg plas ik dan nog in een potje anders kom ik niet droog over. wat een ellende. ben 67 jaar

Door Angela (niet gecontroleerd) op wo, 14-11-2018 - 19:47

Die ring was voor mij niet mogelijk, de kleinste was nog te groot volgens de uroloog, ik ben toen in 2000 geopereerd en mijn blaas werd omhoog gehaald en tegen de buikwand vast gemaakt.....nu, 18 jaar later begint t weer opnieuw, maar ik heb inmiddels ook al operaties gehad omdat mijn darm verzakt was.....mijn baarmoeder is in 2013 al verwijderd, en de tussenwand verstevigd, en in 2016 een stuk van de endeldarm verwijderd omdat die anders in een knik ging zitten en zou afsluiten.......ik heb ook fibromyalgie en ik denk eerder dat dat er mee te maken heeft, verweking van de bindweefsels dus.....want alle andere oorzaken die beschreven worden, zijn voor mij niet van toepassing.....ik ben nu 60 jaar en heb geen zin om op mijn 61 ste met een luier om te moeten leven, want dan durf ik de deur niet meer uit......

Door Anonymous (niet gecontroleerd) op za, 22-9-2018 - 02:38

Incontinentie

Door rk (niet gecontroleerd) op zo, 8-7-2018 - 12:09

ideaal en ga 1x per jaar arts, even bloeddruk erbij laten opnemen.de3nk dat ik al 20 jaar een ring heb. en geen urineverlies. ben er blij mee

Door J.J.M. ELST op zo, 13-5-2018 - 18:37

Er is ook een ring die je zelf kunt plaatsen en schoonmaken zonder dat er nog een dokter of gynaecoloog aan te pas moet komen.
Ik heb die bij de gynaecoloog gekregen en ben er erg tevreden mee.
Er is ook niks moeilijks aan om de ring zelf te plaatsen.
Ik vind het erg gemakkelijk en geen geloop naar dokter of ziekenhis