Belastingvoordelen automobilisten hebben ongunstige werking op milieudoelen

De overheid heeft de afgelopen jaren verschillende vrijstellingen, kortingen en teruggaven in de autobelastingen doorgevoerd. Uit onderzoek van de Algemene Rekenkamer blijkt dat deze belastingvoordelen luchtkwaliteitsplannen en klimaatdoelen tegenwerken. Daarnaast leiden ze niet tot een stabiele inkomstenstroom voor het rijk.

De twee hoofddoelen in het stelsel van autobelasting zijn duidelijk: een stabiele inkomstenstroom en minder luchtvervuiling. Op basis van het onderzoek concludeert de Rekenkamer dat de financiële prikkels onvoldoende bijdragen aan het behalen van die doelen. Zodoende luidt het advies aan staatssecretaris Snel van Financiën eerdergenoemde bijzondere regelingen tegen het licht te houden en aan te passen waar nodig.

In totaal zijn er 54 vrijstellingen, kortingen en teruggaven. Deze gelden onder meer voor oldtimers, bestelauto’s, youngtimers, taxi’s, brandweer, ambulances en gehandicaptenvervoer. Naast de 2 miljard aan belastingopbrengsten dragen deze belastingvoordelen niet bij aan verbetering van de luchtkwaliteit of het behalen van de klimaatdoelen.

De huidige regeling voor youngtimers maakt privégebruik van oudere (diesel)auto’s van de zaak met een lage dagwaarde aantrekkelijk: over auto’s van minimaal 15 jaar oud wordt minder bijtelling betaald. De regeling werkt veroudering van het wagenpark in de hand; oudere auto’ stoten doorgaans meer uit.

Een automobilist die weinig kilometers rijdt betaalt evenveel wegenbelasting en bpm als een automobilist die hetzelfde type voertuig intensiever gebruikt. Zodoende stelt de Rekenkamer dat deze belastingen niet tegemoetkomen aan het ‘de vervuiler betaalt’-principe.

Eerder dit jaar heeft de Tweede kamer gevraagd om onderzoek naar de effecten van autobelastingen. Destijds concludeerde de Rekenkamer al dat subsidie voor elektrische voertuigen een dure maatregel is voor het verminderen van de CO2-uitstoot. Staatssecretaris Snel kon zich toen niet vinden in de die analyse.

In een reactie op de aanbevelingen van de Rekenkamer zegt Snel een deel van de bijzondere regelingen te willen heroverwegen. Hij erkent dat die niet altijd voor de juiste prikkels zorgen.

Bron(nen):