Wat is het verschil tussen artrose en chondropathie?

Artrose is een chronische aandoening van een gewricht waarbij het kraakbeen geleidelijk in kwaliteit achteruitgaat. Kraakbeen werkt normaal als een soepele beschermlaag tussen botten. Bij artrose wordt die laag dunner en minder veerkrachtig, waardoor bewegen pijnlijker kan worden.

Lees ook: 7 vragen over artrose

In tegenstelling tot vroeger, wordt artrose tegenwoordig niet meer wordt gezien als alleen 'kraakbeenslijtage'. Het is een ziekte van het gewricht zelf. Er is iets gebeurd waardoor het gewricht beschadigd raakt. Dat kan een oud knieletsel zijn, maar ook jarenlang kleine overbelasting. Het lichaam probeert die schade te repareren, maar dat lukt niet perfect. Daardoor verandert het hele gewricht: de kraakbeenbekleding wordt dunner of verdwijnt plaatselijk, het bot eronder verandert, en soms ontstaat een lichte ontsteking. Zo ontstaat pijn, stijfheid en soms zwelling. Artrose komt vooral voor bij mensen boven de 50 jaar en ontwikkelt zich meestal langzaam. Typische klachten zijn pijn bij bewegen, stijfheid na rust en een afname van de beweeglijkheid.

Orthopedisch chirurg Ivo Buchholz: "Bewegen helpt juist bij artrose"

Wat is chondropathie?

Chondropathie betekent letterlijk kraakbeenaandoening. Het is een verzamelnaam voor beschadiging of kwaliteitsverlies van het kraakbeen in een gewricht. Vaak gaat het om een lokale kraakbeenschade, bijvoorbeeld aan de achterkant van de knieschijf. Chondropathie kan ontstaan door overbelasting, een blessure, een afwijkende stand van het gewricht of langdurige druk op het kraakbeen. De aandoening komt relatief vaak voor bij jongere volwassenen en sporters, maar kan ook op latere leeftijd optreden. Chondropathie kan op zichzelf voorkomen, maar kan ook passen bij vroege of beginnende artrose. Maar niet iedereen met chondropathie ontwikkelt later artrose.

Het belangrijkste verschil

Het verschil tussen artrose en chondropathie zit vooral in de omvang en het karakter van de schade. Bij chondropathie gaat het om beschadiging van het kraakbeen zelf, vaak lokaal en soms tijdelijk. Chondropathie herstelt soms wel en soms niet. Bij artrose is de kraakbeenschade onderdeel van een breder, blijvend proces waarbij het hele gewricht verandert.

De klachten kunnen op elkaar lijken, maar er zijn ook verschillen. Bij chondropathie staat pijn vaak op de voorgrond bij specifieke bewegingen, zoals traplopen, hurken of opstaan uit een stoel. De pijn is meestal duidelijk gekoppeld aan belasting. Bij artrose is de pijn vaak breder aanwezig, kan die ook in rust optreden en gaat die pijn regelmatig samen met stijfheid, vooral na zitten of ’s ochtends vroeg.

Verschillen in behandeling

Bij chondropathie ligt de nadruk vaak op:

• Aanpassen van belasting
• Verbeteren van spierkracht en bewegingspatronen
• Herstel van balans rond het gewricht

Bij artrose richt de behandeling zich vooral op:

• Pijnvermindering
• Behoud van functie en zelfstandigheid
• Vertragen van verdere achteruitgang

In beide gevallen speelt blijven bewegen een belangrijke rol, afgestemd op wat haalbaar is. Met name fietsen en zwemmen is gunstig voor de heupen en knieën. Soms geeft fysiotherapie verlichting.