Een uur minder slapen: waarom de zomertijd nog steeds bestaat (en wat je ervan merkt)

Zomertijd 2026: wanneer gaat de klok vooruit?

ouder stel in zomer slaapt samen
Getty Images

In de nacht van 28 op 29 maart 2026 is het weer zover: de zomertijd gaat in. De klok gaat dan een uur vooruit. Dat betekent een uurtje minder slapen, maar ook langere, lichtere avonden. Waarom verzetten we de klok eigenlijk nog steeds, en wat doet dat met ons lichaam?

Wanneer gaat de zomertijd in?

De zomertijd begint elk jaar in het laatste weekend van maart. Dit jaar is dat in de nacht van zaterdag 28 op zondag 29 maart. De klok gaat dan één uur vooruit. In oktober draaien we dat weer terug en begint de wintertijd. 

Wat een handig ezelsbruggetje is om het te onthouden: in het voorjaar gaat de klok vooruit, in het najaar achteruit.

Waarom hebben we zomertijd?

De zomertijd werd ooit ingevoerd om energie te besparen. Door de klok vooruit te zetten, maken we ’s avonds langer gebruik van daglicht en hoeven we minder kunstlicht te gebruiken. Hoewel het idee al eerder bestond, werd de zomertijd in Nederland voor het eerst ingevoerd tijdens de Eerste Wereldoorlog. Daarna verdween hij weer, om in de jaren zeventig - tijdens de oliecrisis - opnieuw terug te keren. Sindsdien is de zomertijd gebleven.

Besparen we echt energie?

De vraag is nu: bespaart de zomertijd daadwerkelijk energie? Daar wordt nog steeds volop discussie over gevoerd. Zo gebruiken moderne huishoudens minder energie voor verlichting dan vroeger, maar juist meer voor bijvoorbeeld airconditioning en elektronica.

Onderzoek laat zien dat de energiewinst tegenwoordig klein is, en soms zelfs bijna niets. De Europese Commissie concludeerde in een rapport over zomertijd in Europa in 2014 dat de voordelen beperkt zijn en sterk afhangen van het land en het energiegebruik.

Wat doet de zomertijd met je lichaam?

Voor veel mensen voelt de overgang naar de zomertijd niet prettig. Je biologische klok raakt namelijk tijdelijk verstoord, omdat je ineens een uur eerder moet opstaan. Vooral avondmensen hebben er vaak meer last van dan ochtendtypes.

Wat je daarvan kunt merken:

  • slechter slapen in de eerste dagen;
  • vermoeidheid en concentratieproblemen;
  • meer kans op prikkelbaarheid.

Tips om sneller te wennen

Gelukkig kun je je lichaam een handje helpen: 

  • Ga een paar dagen eerder iets vroeger naar bed.
  • Sta op vaste tijden op. 
  • Zorg overdag voor voldoende daglicht.
  • Vermijd schermen vlak voor het slapengaan.

Na een paar dagen is je lichaam meestal weer gewend.

Blijft de zomertijd bestaan?

Al jaren wordt er in Europa gesproken over het afschaffen van het halfjaarlijks verzetten van de klok. Er is zelfs een voorstel geweest om landen zelf te laten kiezen voor permanente zomer- of wintertijd. Toch is er nog geen definitieve beslissing genomen. Voorlopig blijven we dus gewoon twee keer per jaar de klok verzetten.

Bron 
  • NRC
  • KIJK Magazine
  • Rijksoverheid