Waarom moet je vaker plassen als het koud is?

Je kent het vast wel: je komt buiten in de kou en hup, meteen heb je het gevoel dat je moet plassen. Een gevoel dat ook kan opkomen wanneer je een koude supermarkt binnenloopt of met blote voeten op een koude vloer staat.

Waar dat door komt? Daar zijn meerdere theorieën over. Eén daarvan is dat als het koud is, je lichaam warmte probeert vast te houden. Dat doet je lijf door bloedvaten (in je huid) dicht te knijpen. Wanneer bloedvaten krimpen, blijft er minder ruimte over voor bloed. Hierdoor moeten de nieren water uit het bloed halen. Vervolgens gaat dat water richting je blaas, waardoor je dus moet plassen.

Pavlov-reactie

Jarenlang werd er gegist waardoor mensen sneller moeten plassen door kou, maar wetenschappelijk bewijs ontbrak. Het zou bijvoorbeeld een Pavlov-reactie zijn. Maar onderzoek uitgevoerd door de KU Leuven - dat werd gedaan met proefdieren onder algehele narcose - liet zien dat er van een Pavlov-reactie geen sprake was.

Koudesensor

De Belgische wetenschappers denken achterhaald te hebben waarom de blaas samentrekt als je blootgesteld wordt aan koude prikkels. Ze hebben namelijk een zogenaamde moleculaire koudesensor ontdekt die voor de plasreflex verantwoordelijk is. Deze ontdekking biedt mogelijkheden voor mensen met blaasproblemen en incontinentie. Want door deze koudesensor stil te leggen, kan de plasreflex worden voorkomen.

Plasreflex

De plasreflex is een evolutionair bewaarde reflex. Dat reflex lijkt te werken door zogenaamde TRP-kanalen, die als kleine thermometertjes dienen in het lichaam. Die sturen een signaal naar je hersenen, die vervolgens denken dat je blaas vol is. Volgens de onderzoekers is een specifiek TRP-kanaal, TRPM8, verantwoordelijk voor de plasreflex. Verder onderzoek moet uitwijzen of stoffen die de werking van TRPM8 afremmen ingezet kunnen worden bij mensen met blaasproblemen.

Tips om de plasreflex (door kou) af te remmen:

• Span je bekkenbodemspieren aan: dit helpt de blaas te ontspannen en de aandrang tegen te houden. (Let op: moet je echt plassen, houd het dan niet te vaak langdurig op. Je loopt dan meer risico op een blaasontsteking.)
• Kleed je warm aan: zorg dat je benen en voeten warm zijn om de kouprikkel te verminderen. 
• Zoek afleiding: concentreer je op iets anders dan de aandrang.

Moet je door kou écht vaker plassen?

Daar is volgens veel urologen nog niet genoeg wetenschappelijk bewijs voor. Het gevoel de blaas vaker te moeten legen, komt ook vaker voor bij mensen die al blaasproblemen hebben. Bij die mensen is de plasbuis namelijk al erg gevoelig. De blaas zal zich door de kou sowieso meer aanspannen. Hierdoor ontstaat sneller het gevoel dat deze vol is. Hoewel het probleem bij mannen en vrouwen voorkomt, hebben vrouwen na de overgang meer kans op deze klachten. Dit komt door de afname van het beschermende slijmvlies rondom de plasbuis.