Het geheim van Groningen

Wat maakt Groningen zo bijzonder? Zanger en acteur Tony Neef onthult zijn favoriete plekjes van de meest relaxte provincie.

Stad: gezellige kroegjes

“Ik ben eigenlijk een ‘Droninger’. Toen ik klein was, zijn mijn ouders vanuit het Groningse Leek een paar kilometer verderop naar het Drentse Roden verhuisd. Maar we bleven altijd op Groningen gericht. Als we nieuwe kleren nodig hadden, gingen we bijvoorbeeld naar de stad Groningen en niet naar Assen. Mijn studententijd in die stad was een heel mooie periode in mijn leven. Ik noem Groningen altijd ‘Klein Amsterdam’. Door de vele gezellige kroegjes kun je er met het grootste gemak 24 uur achter elkaar stappen. In gaycafé The Duke beleefde ik mijn coming-out. Ook begon ik er mijn zangcarrière. Het studentenkoor waarin ik zat, deed zelfs mee met de Soundmixshow.”

Cultuur: de Groningse Jacques Brel

De Groningse Jacques Brel “De overleden zanger Ede Staal is echt een Gronings icoon. Ik weet nog goed dat ik hem voor het eerst op de radio hoorde en dacht: ‘Huh, die zingt gewoon in het Gronings.’ Ik vergelijk hem altijd met Jacques Brel: ieder woord dat hij zingt, komt binnen. Hij zong over het Groningse landschap en dan niet alleen over de mooie, maar ook over de donkere kanten ervan. Op de dijk bij Delfzijl staat een standbeeld voor de zanger, gemaakt door de Groningse kunstenaar Chris Verbeek. Om de zuil is een roestvrijstalen band gewikkeld met de tekst van Credo – Mien bestoan, één van Ede Staals bekendste liedjes.”

Landgoed: Franse tuin tussen het veen

“De Veenborg Welgelegen in Sappemeer is een prachtig buitenhuis dat in de 17de eeuw is opgericht om van daaruit het veen te ontginnen. Tegenwoordig is het een trouw-, feest- en vergaderlocatie. De oude Franse tuin is vrij toegankelijk en een bezoek zeker waard. Het landgoed wordt gerund door een vriendin van mij en haar man. Zij organiseren er allerlei culturele evenementen. Ze heeft mij ook eens gevraagd om er te zingen. Zodra ik het wat rustiger heb, ga ik dat zeker doen.” www.borgwelgelegen.nl

Welness: wandelen in je badjas

“Ik ben nooit zo lief voor mezelf. Het is altijd werken, werken en nog eens werken. Heel soms geef ik me over aan ontspanning. Dan ga ik naar een wellnesscentrum en laat ik me masseren. In het monumentale dorpje Nieuweschans in de regio Oldambt werd vorige eeuw mineraalrijk bronwater ontdekt, waarna er een groot wellnesscentrum en kuuroord werden gebouwd. Hierdoor is het dorp in 2009 Bad Nieuweschans gaan heten. Naast dobberen in de mineraalrijke thermaalbaden of zweten in de sauna kun je ’s zomers in het park ook een speciale badjassenwandeling lopen.” www.fontananieuweschans.nl\

Landschap: ruimte en rust

“Kronkelende dijkjes en eindeloze weilanden die onderbroken worden door wierden, de kunstmatige heuvels met hun middeleeuwse kerkjes. Als je in het Hogeland, de streek ten noorden van het Reitdiep en het Damsterdiep, fietst of wandelt dan snap je het Groningen- gevoel. Groningen levert ons gas,  maar ik heb het gevoel dat de pro- vincie verder weinig serieus wordt  genomen. Maar die eindeloze ruimte en rust, daar mogen ze in de Randstad best jaloers op zijn. Groningers zijn niet gestrest en leven met de dag en de natuur. Ook al woon ik al lang in Amsterdam, ik zal mensen op straat en in het openbaar vervoer altijd aankijken en groeten. Dat Groningse deel van mijn opvoeding laat ik nooit los.”

Activiteit: naar de paardenrennen

“Het stadspark van Groningen is een heerlijke groene oase vlak bij het centrum. Vroeger ging ik af en toe met mijn ouders kijken op de drafbaan, die in het park ligt. Dan gingen we op de paardenraces wedden. De traditionele paardenkeuring op de Grote Markt, ’t Peerdespul, is nog steeds een evenement waar iedereen uit de hele streek voor naar de stad komt. Het is het oudste nog bestaande concours hippique van Nederland.”

Natuur: zeehonden spotten

“Het dorp Pieterburen is bijna synoniem geworden voor de zeehondencrèche die daar door Lenie ’t Hart is gesticht. Hier worden zieke en verweesde zeehonden tijdelijk opgevangen. In mijn ogen verdient ’t Hart een grote pluim voor het werk dat ze voor deze schattige dieren heeft gedaan. Pieterburen is ook een goede uitvalsbasis om te gaan wadlopen. Een bijzondere ervaring waarbij de kans groot is dat je een zonnende zeehond op het wad ziet.”

Culinair: knapperige koekjes

“In Groningen en Drenthe bakken ze met oud & nieuw naast oliebollen ook knieperties, zoete, dunne wafeltjes. Mijn moeder en oma deden ook mee met deze traditie en waren dan altijd druk in de weer met het wafelijzer. Mijn moeder heeft dit zeker tot haar 70ste gedaan. Toen ik klein was, was ik een enorme zoetekauw en at ik deze koekjes graag. Om op gewicht te blijven heb ik de zoetigheid nu afgezworen.”
 

Waterpret: van zout naar zoet

“Vroeger stond het Lauwersmeer in verbinding met de Waddenzee, maar door de bouw van een dam is het een zoetwatergebied met een bijzondere flora en fauna geworden. Zeearenden, lepelaars en de zeldzame baardmannetjes voelen zich er thuis. Het gebied is ideaal voor liefhebbers van watersport. Als kind ben ik er een keer gaan kamperen met mijn ouders en broer. Ik weet nog dat ik in een rubberboot zonder peddel afdreef en gevaarlijk dicht bij een grotere boot kwam. Mijn broer, die de peddel van mij had afgepakt, moest me toen van mijn vader gaan redden.”

Kinderpret: dagje met de familie

“In mijn jeugd woonde ik vlak bij landgoed Nienoord in Leek. Op het terrein bij deze monumentale buitenplaats is later een familiepark gebouwd. Er is een zwemkasteel, een  kinderboerderij en er rijden modeltreinen. Je kunt er een heerlijke dag met de hele familie doorbrengen.” www.landgoednienoord.nl 

Tony Neef

Tony Neef (56) is geboren in Leek en studeerde andragogie in Groningen. Hij werd bekend door zijn  rol als Chris in de  musical Miss Saigon. Ook speelde hij de hoofdrol in Sonneveld,  de musical. Hij is (stem)acteur en schrijft liedteksten.  Dit jaar is hij te zien in de musical Addergebroed.

Bron(nen):